Czym jest THC?
Delta-9-tetrahydrokannabinol (THC) to główna substancja psychoaktywna konopi, odpowiedzialna za stan odurzenia zwany „high". Odkryty w 1964 roku przez izraelskiego chemika Raphaela Mechoulaama. THC jest fitokannabinodem — czyli kannabinodem produkowanym przez roślinę, w odróżnieniu od endokannabinoidów produkowanych przez ludzki organizm.
Jak THC działa w mózgu?
THC wiąże się głównie z receptorami CB1 zlokalizowanymi w mózgu — szczególnie w hipokampie (pamięć), ciele migdałowatym (emocje), zwojach podstawnych (koordynacja) i korze przedczołowej (planowanie, hamowanie). To właśnie ta interakcja powoduje:
- Euforię i poczucie błogostanu
- Zmianę percepcji czasu i przestrzeni
- Wzmożenie wrażeń zmysłowych (muzyka, jedzenie, dotyk)
- Apetyt — aktywacja receptorów w podwzgórzu
- Krótkotrwałe zaburzenia pamięci roboczej
THC a CBD — kluczowe różnice
Oba to kannabinoidy, ale działają inaczej. THC jest agonistą receptorów CB1 — aktywuje je bezpośrednio, wywołując odurzenie. CBD działa jako modululator allosteryczny — nie aktywuje CB1 bezpośrednio, a wręcz może łagodzić część efektów THC (np. lęk, paranoja). Dlatego odmiany z wyższym CBD/THC są zazwyczaj łagodniejsze psychoaktywnie.
THC: psychoaktywny, nielegalny powyżej 0,3%, wiąże się z CB1. CBD: niedziałający psychoaktywnie, legalny, moduluje ECS pośrednio. Oba działają synergicznie — efekt entourage.
Zastosowania medyczne THC
Pomimo statusu prawnego, THC ma potwierdzone zastosowania kliniczne. W wielu krajach dostępny jest jako lek na receptę:
- Nudności po chemioterapii — Dronabinol (syntetyczny THC) zatwierdzony przez FDA
- Jadłowstręt w HIV/AIDS — poprawa apetytu i masy ciała
- Ból neuropatyczny — przy stwardnieniu rozsianym (Sativex = THC+CBD)
- Spastyczność mięśni — SM, urazy rdzenia kręgowego
- Bezsenność — szczególnie odmiany indica z wysokim THC i mircynem
Ryzyko i skutki uboczne
THC niesie realne ryzyko, szczególnie przy regularnym użyciu lub u osób predysponowanych:
- Zaburzenia pamięci krótkotrwałej — zakłócenie konsolidacji wspomnień
- Lęk i paranoja — szczególnie przy wysokich dawkach i braku CBD
- Uzależnienie psychiczne — ok. 9% regularnych użytkowników (30% codziennych)
- Psychoza — u osób ze schizofrenią lub predyspozycją genetyczną
- Zaburzenia u młodzieży — mózg do 25 r.ż. szczególnie podatny na negatywne efekty
Tolerancja i jak spowolnić jej budowanie
Przy regularnym używaniu receptory CB1 ulegają down-regulacji — stają się mniej wrażliwe na THC, co wymaga wyższych dawek dla tych samych efektów. Skuteczne metody: przerwy „T-break" (minimum 2 tygodnie bezwzględnej abstynencji), zmiana metody konsumpcji, redukcja dawki i częstotliwości.
Posiadanie marihuany (rośliny lub przetworów z THC >0,3%) jest w Polsce nielegalne i grozi karą do 3 lat pozbawienia wolności (art. 62 Ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii). Treści na tej stronie mają wyłącznie charakter edukacyjny.